Ürünü teslim ettim ama parasını hâlâ alamadım. Ne yapmalıyım?
Çiftçinin ürününü bir tüccara, kooperatife veya alıcıya teslim edip bedelini alamaması, Türk Borçlar Kanunu’na göre bir satış bedeli alacağıdır. İlk iş, teslimi ve kararlaştırılan bedeli belgelemektir.
Kısa cevap: Satış sözleşmesinde alıcı, satılanın karşılığında bedel ödeme borcunu üstlenir; aksi kararlaştırılmadıkça taraflar borçlarını aynı anda ifa eder (TBK m. 207). Vadesi gelmiş borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer; ödeme günü birlikte belirlendiyse bu günün geçmesiyle temerrüt oluşur (TBK m. 117).
Hangi belgeler işine yarar?
- Tartı fişi, teslim tutanağı veya sevk belgesi (tarih, miktar, ürün).
- Fiyat ve ödeme günü konusundaki anlaşma: sözleşme, mesaj, ses kaydı yerine yazılı teyit.
- Varsa düzenlenen fatura veya makbuz ve kısmi ödemelerin banka kayıtları.
- Teslimi gören kişilerin bilgileri.
Adım adım
- Hesabı çıkar. Teslim edilen miktar × kararlaştırılan fiyat − yapılan ödemeler.
- Yazılı ihtar gönder. Vadesi gelmiş borçta borçlu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK m. 117). İspat kolaylığı için ihtarı tarihli ve yazılı gönder.
- İcra takibi. Takip talebi icra dairesine yazılı, sözlü veya elektronik ortamda yapılabilir (İİK m. 58). Borçlu, ödeme emrine tebliğden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir (İİK m. 62). İtiraz edilirse itirazın iptali gibi sonraki adımlar ayrıca planlanmalıdır.
- Arabuluculuk kontrolü. 6325 sayılı Kanun, ilgili kanunlarda dava şartı olarak arabuluculuk öngörülen uyuşmazlıklar için usulü düzenler (m. 18/A). Alacağının bu kapsama girip girmediğini dava açmadan önce kontrol et.
Zamanaşımı: Kanunda aksine bir hüküm yoksa alacaklar on yılda zamanaşımına uğrar (TBK m. 146); bazı alacaklar için beş yıl öngörülür (TBK m. 147). Hangi sürenin uygulanacağını erken kontrol et.
Sık sorulan sorular
Tüccar ürün parasını ödemiyor; ne yapmalıyım?
Teslimi ve fiyatı gösteren belgeleri topla, alacağını hesapla ve yazılı ihtar gönder. Vadesi gelmiş borçta borçlu ihtarla temerrüde düşer (TBK m. 117). Ödeme yapılmazsa icra takibi başlatılabilir (İİK m. 58).
İcra takibine itiraz süresi kaç gün?
Borçlu, itirazını ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine bildirmek zorundadır (İİK m. 62).
Alacağım ne zaman zamanaşımına uğrar?
Kanunda aksine hüküm yoksa her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir (TBK m. 146). TBK m. 147 bazı alacaklar için beş yıllık süre öngörür; alacağının türüne göre süre kontrol edilmelidir.
İlgili rehberler
- Tamire para verdim, aynı arıza devam ediyor
- Resmî işlerde nereden başlamalı?
- Video: Çiftçi: ürünü teslim ettim, parasını alamadım
Gerçek bir olayın mı var? Olayını kendi cümlelerinle anlat; kimlik ve hesap numarası gibi gereksiz bilgileri kapatarak elindeki belgeleri ekle. HAKKIM önce ücretsiz incelemede eksik bilgileri sorar; doğrulanmış kaynak yoksa başvuru yolu önermez. Ödeme öncesinde neyi hazırlayabileceğini ve ücretini gösterir. Tek vaka dosyası 199 TL. HAKKIM avukatlık veya temsil hizmeti değildir ve sonuç garantisi vermez.
Alacak sorunumu anlat →