Ayıplı ürün iade süresi kaç gün? Ne zamana kadar hak arayabilirim?
“İade süresi 14 gün” cümlesi, internet alışverişindeki cayma hakkını anlatır. Ürün bozuk, eksik veya ilan edilen özelliklerde değilse farklı bir kural, ayıplı mal hükümleri uygulanır ve bu haklar 14 günle sınırlı değildir.
Hangi ürün “ayıplı” sayılır?
6502 sayılı Kanun’un 8. maddesine göre ayıplı mal; teslim anında kararlaştırılan örnek veya modele uygun olmayan ya da objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan maldır. Ambalajında, etiketinde, kullanma kılavuzunda, internet sayfasında veya reklamında belirtilen özellikleri taşımayan ürünler de ayıplı kabul edilir.
Süreler: 2 yıl, 6 ay ve 30 iş günü
- 2 yıl zamanaşımı (m. 12/1): Daha uzun bir süre belirlenmemişse sorumluluk, ayıp daha sonra ortaya çıksa bile teslim tarihinden itibaren iki yıldır. Konut veya tatil amaçlı taşınmazlarda bu süre beş yıldır.
- İkinci el satış (m. 12/2): Satıcının sorumluluğu bir yıldan az olamaz.
- Hile veya ağır kusur (m. 12/3): Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz.
- İlk 6 ay (m. 10/1): Teslimden itibaren altı ay içinde ortaya çıkan ayıpların teslim tarihinde var olduğu kabul edilir; ayıp olmadığını ispat satıcıya düşer. Bu karine malın veya ayıbın niteliğiyle bağdaşmıyorsa uygulanmaz.
- 30 iş günü (m. 11/4): Ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim talebi, talebin iletilmesinden itibaren azami otuz iş günü içinde yerine getirilmelidir. Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği listesindeki mallarda onarım, yönetmelikteki azami tamir süresine tabidir.
Hangi hakları seçebilirim?
Kanun’un 11. maddesine göre ayıp anlaşıldığında tüketici şu seçimlik haklardan birini kullanabilir ve satıcı tercih edilen talebi yerine getirmekle yükümlüdür:
- Malı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme (bedel iadesi);
- malı alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim;
- aşırı masraf gerektirmiyorsa tüm masrafları satıcıya ait ücretsiz onarım;
- imkân varsa ayıpsız misliyle değişim.
Sözleşmeden dönme veya indirimde ödenen bedel ya da indirim tutarı derhâl iade edilir (m. 11/5). Onarım veya değişim, satıcı için orantısız güçlük doğuracaksa tüketici dönme veya indirim haklarından birini kullanabilir (m. 11/3). Bu hakları kullanırken doğan masraflar, seçilen hakkı yerine getiren tarafça karşılanır (m. 11/6).
Ne yapmalıyım?
- Teslim tarihini gösteren fatura, sipariş veya kargo kaydını bul.
- Ayıbın ne zaman ortaya çıktığını ve nasıl göründüğünü fotoğraf, video veya servis raporuyla belgele.
- Satıcıya hangi seçimlik hakkı kullandığını açıkça yazan tarihli bir talep gönder.
- Çözüm olmazsa uyuşmazlığın değerine göre tüketici hakem heyetine başvur.
Sık sorulan sorular
Ürünü 3 ay önce aldım, “iade süresi geçti” diyorlar. Doğru mu?
Bu cevap genellikle 14 günlük cayma süresini kastediyor. Ürün ayıplıysa ayıplı mal hükümleri ayrı uygulanır; kural olarak teslimden itibaren 2 yıllık zamanaşımı vardır.
Satıcı yalnız tamir teklif ediyor; iade isteyebilir miyim?
Kanun seçimlik hakkı tüketiciye bırakır ve satıcının tercih edilen talebi yerine getirmesini öngörür. Somut olayda orantısızlık gibi istisnalar değerlendirilebilir; satıcının gerekçesini yazılı iste.
Fişim yoksa hakkım düşer mi?
Satın alma ilişkisini ve teslim tarihini gösterebilen sipariş, banka, e-posta veya kargo kayıtlarını topla. Hangi belgenin yeterli olduğu somut işleme göre değerlendirilir.
İlgili rehberler
- Bozuk ürün aldım. Paramı geri alabilir miyim?
- Satıcı iadeyi kabul etmiyor. Ne yapmalıyım?
- Satın aldığım ürün bozuk çıktı
- Garanti kapsamında değişim ne zaman istenir?
- İnternetten aldım, 14 günde iade edebilir miyim?
- Video: Bozuk ürün için iade talebi
- Video: Yeni aldığım telefon bozuk